سنجش هیدروکربن‌های چند حلقه‌ای آروماتیک (PAH) و بررسی منشاء آنها در رسوب تالاب انزلی

نوع مقاله: پژوهشی

نویسندگان

1 دانشکده علوم و فنون دریایی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال

2 مرکز ملی اقیانوس شناسی ایران

3 موسسه تحقیقات شیلات ایران

چکیده

در تحقیق حاضر هدف تعیین مقدار PAH ها در رسوب سطحی در دو ایستگاه اصلی ماهروزه و سلکه (هر ایستگاه سه نمونه رسوب)، و تعیین منشا این ترکیبات در نمونه های رسوب این ایستگاه ها در تالاب انزلی-  شمال ایران جهت پایش تالاب نسبت به آلاینده های مذکور است. نمونه برداری در دو دوره زمانی متفاوت، یعنی فصل گرم وخشک (اواخر خرداد)، و فصل بارندگی (اواخر شهریور) صورت گرفته و نتایج نمونه های آن بررسی گردید. میزان تجمع و مقادیر PAH ها در نمونه های رسوب ایستگاه های مورد نظر توسط دستگاه دقیق گاز کروماتوگرافی طیف سنجی جرمی (GC-Mass) تعیین شده است. میانگین مقادیر PAH ها در رسوب ایستگاه ماهروزه در فصول گرم و بارندگی به ترتیب 839/34 و 439/ 61 نانوگرم بر گرم وزن خشک، و در رسوب ایستگاه سلکه در فصول گرم و بارندگی به ترتیب 432/80 و 439/45 نانو گرم بر گرم وزن خشک می باشد. با مقایسه مقادیر PAH∑ در تحقیق حاضر با مقادیر گزارش شده در رسوب برخی از کشورهای جهان، مشخص شد که در دو ایستگاه ماهروزه و سلکه نسبت به سایر کشورها، حداکثر دامنه PAH∑ کمتر ولی در مقایسه با کشورهای حوضه خلیج فارس ، مقدار PAH∑ از نمونه های رسوب امارات متحده عربی و عمان بیشتر می باشد. همچنین در مقایسه با کشورهای حوضه دریای خزر در شمال ایران مشاهده می شود که بیشترین PAH∑ در این دو ایستگاه از PAH∑ رسوب دریای خزر هم کمتر می باشد. همچنین منشا PAH ها در نمونه های رسوب ایستگاه های مذکور در تالاب انزلی مورد بررسی قرار گرفت و با توجه به مشاهده هر دو منشا پیروژنیک و پتروژنیک در هر دو ایستگاه، نمی توان در مورد منشا PAH ها صراحتا قضاوت نمود. با توجه به آنالیزهای آماری بین مقادیر PAH ها، در نمونه های رسوب ایستگاه های ماهروزه و سلکه در دو فصل نمونه برداری اختلاف معنی داری مشاهده نشد (05/0p> ).
 

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Determination of Polycyclic aromatic hydrocarbons (PAHs) and investigation of sources in sediments in Anzali Lagoon

نویسندگان [English]

  • L. Salimi 1
  • P. Eghtesadi Araghi 2
  • S. Jamili 3
  • A. Motalebi 3
  • M. Rabbani 1
1 Faculty of Marine Science & Technology, Islamic Azad University Tehran North Branch
2 Iranian National, Center for Oceanography (INCO)
3 Iranian Fisheries Research Organization (IFRO)
چکیده [English]

The objective of this study is to determine oil pollutants (PAHs) and investigate PAH
source in the sediments of Anzali Lagoon (in Mahrozeh & Selke stations) that can be
of high importance from monitoring. Therefore, sampling is made in two wet and dry
seasons at Mahrozeh & Selke stations. Finally, making use of GC, the related
analyses were performed to determine PAHs. The results showed that mean PAHs in
sediments of Mahrozeh were 34.839 in dry season and 61.439 ng/g dw in wet season,
and in Selke were 80.432 in dry season and 45.439 ng/g dw in wet season. The
amounts of PAHs in Mahrozeh & Selke stations were lower than PAHs in sediments
of the Persian Gulf countries, (except of UAE and Oman sediments).and also PAHs
in Mahrozeh & Selke stations were lower than sediments of Caspian Sea. The source
of PAHs in Mahrozeh & Selke sediments were both pyrogenic and
petrogenic.Statistical examinations didn’t show significant differences between
PAHs in sampling seasons.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Sediment
  • Anzali lagoon
  • PAHs
  • pollution