بررسی تغییرات زمانی-مکانی نسبت‌زی توده فیتوپلانکتون/ زئوپلانکتون در سواحل ایرانی حوزه جنوبی دریای خزر

نوع مقاله: پژوهشی

نویسندگان

1 پژوهشکده اکولوژی دریای خزر، فرح آباد ساری

2 موسسه تحقیقات شیلات ایران

چکیده

فشارهای آنتروپوژنیک و یوترفیکاسیون به ساختار و عملکرد تجمع های پلانکتونی و نیز نسبت زی توده فیتوپلانکتون به زئوپلانکتون (BPhyt/BZp) دراکوسیستم آسیب می رسانند. در این مقاله تغییرات نسبت BPhyt/BZp بعنوان یکی از اثرهای فشارهای آنتروپوژنیک بر شبکه غذایی  دریای خزر مورد بررسی قرار گرفته است. این مطالعه بصورت فصلی بر روی نمونه های بدست آمده در 8 نیم خط در حوزه  جنوبی دریای خزر در سال 1388 انجام گرفته است. نتایج نشان داد که نه تنها جمعیت، بلکه ترکیب گونه‌ای نیز اثر زیادی در تغییرات نسبت BPhyt/BZp داشته است. به طوری که در تابستان با افزایش شدید جمعیت گونه های سبک وزن از سیانوباکتریا نسبت BPhyt/BZp (4)کاهش  یافت در حالی که در زمستان با افزایش گونه های زنجیره ای از باسیلاریوفیتا نسبت BPhyt/BZp (11)افزایش  نشان داد. اما از نظر مکانی در طی سال اگر چه منطقه غربی دارای میزان کمتری از نسبت فوق بود ولی تفاوت چندانی با منطقه شرقی و مرکزی نداشته است.   مقایسه نسبت های بدست آمده در سال 1388 با سال های 1374 و 1375 (دوره های ثبات اکوسیستم) به ترتیب بیانگر 3 و 7 برابر افزایش بوده است. نتیجه اینکه، افزایش میزان این شاخص به همراه دیگر شواهد از قبیل افزایش شاخص تنوع گونه‌ای شانون در فیتوپلانکتون و کاهش آن در زئوپلانکتون بیانگر نامناسب بودن فرایند مصرف (چرا) و انتقال انرژی از فیتوپلانکتون به زئوپلانکتون است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Temporal and spatial variation of Phytoplankton/Zooplankton Mass Ratio in Southern Caspian Sea, Iranian Coasts

نویسندگان [English]

  • H. Nasrollahzadeh 1
  • A. Makhlough 1
  • M. Rowshantabari 1
  • F. Eslami 2
1 Caspian Sea Ecology Institute, Farah Abad, Sari
2 Iranian Fisheries Research Organization (IFRO)
چکیده [English]

Anthropogenic and eutrophication pressure impaired functional structure of plankton community and phytoplankton/zooplankton biomass ratio (BPhyt/BZp). This paper studied dynamic of BPhyt/BZp ratio in different parts of southern Caspian Sea. The current study took effect during four seasons at 8 transects in 2009-2010. Results showed that not only abundance but also species composition had the great effect on BPhyt/BZp ratio. An increase of Cyanophyta abundance (low individual weight) decreased BPhyt:BZp ratio (4) in summer. While the ratio (11) was increased during winter which it was related to increasing of chain-forming species of Bacillariophyta. Although the BPhyt/BZp ratio was lowest in west part of southern Caspian Sea, however the ratio did not show significantly variation among different parts of the study area. In 2009-2010, the ratio was increased with 3 and 7 folds with comparison to the pervious studies in 1995 and 1996, respectively. In a conclusion, increase of BPhyt/BZp ratio, Shannon diversity index of phytoplankton and decreasing of Shannon diversity index of zooplankton indicate to insufficient consumption process (grazing) and energy transformation from phytoplankton to zooplankton.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Phytoplankton
  • Zooplankton
  • Grazing
  • Caspian Sea
  • Iran